📍 Chicago, IL, ABD • Canlı Yayın
🇺🇸 ABD'de Yaşayan Türklerin Bağımsız Haber Portalı
AMERİKA'DAN HABERİNİZ OLSUN

San Francisco, AIDS Salgınından Bu Yana İlk Eşcinsel Hamamına Onay Verdi

Eyaletler & Yerel

Amerika Birleşik Devletleri’nin San Francisco kenti, 1980’li yıllardaki AIDS salgını sırasında uygulanan kısıtlamaların ardından yaklaşık kırk yıl sonra ilk kez yeni bir eşcinsel hamamı projesine onay verdi. Kentin Planlama Komisyonu, 5 Kasım’da gerçekleştirdiği oturumda Sanctum Baths adlı tesisin açılmasına yönelik başvuruyu oy birliğiyle kabul ederek bir yılı aşkın süredir bekleyen imar engelini kaldırdı.

The Washington Post gazetesinin aktardığına göre San Francisco’da 1982 yılında en parlak döneminde 20’ye kadar çıkan bu mekanların tamamı 1987 yılına gelindiğinde kapanmıştı. Bugün kentte faaliyet gösteren hiçbir tesis bulunmazken, alınan yeni karar şehir tarihindeki en tartışmalı kamu sağlığı ve kentsel yaşam başlıklarından birinde yeni bir sayfa açıyor.

San Francisco Castro bölgesi ve onaylanan yeni eşcinsel hamamı projesi
San Francisco Planlama Komisyonu, AIDS salgınından bu yana ilk kez yeni bir eşcinsel hamamı projesine onay verdi. (Görsel: Unsplash)

Sanctum Baths: Kentin İlk Yeni Eşcinsel Hamamı Projesi ve Detayları

Onaylanan Sanctum Baths projesi, Market Street ile Van Ness Avenue kesişimine yakın 40 12th Street adresindeki iki katlı bir binada hayata geçirilecek. Attitude dergisinin paylaştığı proje bilgilerine göre tesisin sahibi, daha önce aynı binayı merkez olarak kullanan Ashbury General Contracting & Engineering şirketinin yöneticisi Kevin Born.

İlk kez Haziran 2025’te duyurulan ve başlangıçta The Maze adıyla planlanan söz konusu eşcinsel hamamı yatırımının yaklaşık 5 milyon dolara mal olması öngörülüyor. Komisyon onayının ardından Born’un tasarım ve inşaat sürecini yönetecek bir mimarlık ekibi ataması gerekiyor; kalan ruhsat ve inşaat aşamalarının tamamlanmasına bağlı olarak tesisin 2027 sonuna doğru kapılarını açması hedefleniyor.

1982’den 1987’ye: San Francisco’da Eşcinsel Hamamı Kültürünün Kapanış Süreci

San Francisco’nun 1970’lerdeki sivil haklar ve özgürlük hareketleri döneminde sauna ve buhar odalarından oluşan bu mekanlar, güvenlik güçlerinin müdahalesi olmadan sosyalleşilebilen güvenli alanlar ve siyasi semboller olarak görülüyordu. O dönemde yasal kısıtlamaların oldukça sınırlı olması nedeniyle kentteki eşcinsel hamamı sayısı 1982’de 20’ye ulaşmış ve bu tesisler ayda 12.000’e kadar ziyaretçiyi ağırlamıştı.

Ancak 1980’lerin başında ortaya çıkan HIV/AIDS salgını, kentteki toplumsal yapıyı ve yerel yönetimin politikalarını kökten değiştirdi. Hastalığın bulaşma yollarına dair belirsizliklerin ve toplumsal önyargıların arttığı o yıllarda, mahkeme kararları ve belediye denetimleri sonucunda özel odalarda kilitli kapı bulundurulması yasaklandı ve işletmelere müşteri kayıtları tutma ile gözetim zorunluluğu getirildi.

Azalan müşteri sayısı, sağlık endişeleri ve resmi baskıların birleşmesiyle San Francisco’daki tüm hamamlar 1987 yılı itibarıyla faaliyetlerini durdurdu. Akademisyen Jacob Binder’ın Berkeley Journal of Gender, Law & Justice dergisinde yayımlanan çalışmasında da vurguladığı üzere, bu mekanlar kapanışlarına kadar kentin kuir topluluk kültürünün temel buluşma noktalarından biri olarak kabul ediliyordu.

Tıbbi Gelişmeler ve Yasal Düzenlemeler Kararı Nasıl Değiştirdi?

Aradan geçen yaklaşık kırk yılda HIV tedavisi ve önleyici tıp alanındaki ilerlemeler, virüsün bulaşma riskini ve ölümcüllüğünü büyük ölçüde azalttı. PrEP gibi koruyucu ilaçların ve modern antiretroviral tedavilerin yaygınlaşmasıyla birlikte, San Francisco belediye yönetimi de 1980’lerden kalma katı kuralları kademeli olarak gözden geçirmeye başladı.

Kentte 2022 yılında yapılan imar düzenlemeleriyle yetişkinlere yönelik sosyal ve cinsel mekanların belirlenen bölgelerde açılmasına izin verildi. Ardından 2024 yılında kabul edilen yeni bir yasayla, kilitli özel odaları yasaklayan ve işletmecilerin müşteri kaydı tutmasını zorunlu kılan eski polis yönetmeliği maddeleri yürürlükten kaldırıldı.

Bu yasal değişikliklere rağmen sokak cephesindeki pencerelere ilişkin imar kuralları Sanctum Baths projesini bir yılı aşkın süre geciktirmişti. Planlama Komisyonu’nun 5 Kasım’da verdiği oy birliğiyle onay kararı, kentte yıllar sonra eşcinsel hamamı açılmasının önündeki son büyük idari engeli de ortadan kaldırmış oldu.

Toplum Temsilcilerinden Tepkiler ve ABD’deki Benzer Adımlar

Scene Magazine tarafından aktarılan kamuya açık yorumlara göre yerel işletme sahipleri ve kültür bölgesi yöneticileri kararı olumlu karşıladı. Bölge esnafı ve kültür bölgesi yönetim kurulu üyesi Jonathan Ohene, bu tür mekanların on yıllar boyunca sistematik biçimde damgalandığını belirterek, projenin onaylanmasının tarihin acı bir dönemini iyileştirmeye yönelik önemli bir adım olduğunu dile getirdi.

San Francisco bu adımla ABD’deki benzer şehir politikalarının da parçası haline geliyor; daha önce Minneapolis ve San Diego gibi kentler de AIDS salgını döneminden kalma hamam kısıtlamalarını kaldırmıştı. Kaliforniya ve ABD genelindeki yerel yönetim kararlarını ve toplumsal gelişmeleri ABD haberleri sayfamızdan takip edebilirsiniz.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir